Zarobki agenta ubezpieczeniowego na działalności - ile realnie zarabia, jak rozliczać prowizje i co wpływa na dochód

Jakie są aktualne zarobki agenta ubezpieczeniowego - mediany i widełki płacowe

AITekst opracowany z wykorzystaniem sztucznej inteligencji. Zasady i ograniczenia

W 2026 roku mediana płac dla agentów ubezpieczeniowych wyniosła około 6 780 PLN brutto. Natomiast 25% agentów zarabia poniżej 5 820 złotych, a kolejne 25% najlepszych specjalistów osiąga wynagrodzenia przekraczające 8 150 złotych. Dla analizy rozkładu wynagrodzeń istotne są również wartości percentylne, które pokazują, że druga czwartka - czyli co drugi agent - mieści się w przedziale 5 820-8 150 PLN.

Ta struktura wynagrodzeń odzwierciedla naturalny podział rynku, w którym początkujący profesjonaliści zaczynają od niższych progów, a doświadczeni specjaliści z bogatym portfelem klientów uzyskują dostęp do wyższych prowizji. Warto podkreślić, że średnia grupa agentów łączy w sobie cechy zarówno początkujących, jak i średniozaawansowanych pracowników branży.

Regionalna dywergencja płac

Agencja w centrum dużego miasta oferuje znacznie wyższe zarobki niż jej odpowiednik w małym mieście. W Warszawie, Wrocławiu i Krakowie średnie wynagrodzenie oscyluje wokół 8 000 złotych brutto, a w stolicy często przekracza 10 000 złotych. Przeciwnie, w mniejszych miastach mediany wynoszą około 5 500 złotych, a niektórzy agenci zarabiają poniżej 5 475 PLN.

Rozbieżności wynikają głównie z różnicy w żywotności portfela klientów oraz dostępności produktów o wyższej marży. Agencje w dużych miastach mają lepszy dostęp do segmentu B2B oraz możliwość oferowania kompleksowych rozwiązań ubezpieczeniowych premium.

Segmentacja zarobków według poziomu doświadczenia i profilu kariery

Nowi agenci zaczynający od podstaw osiągają przeciętne wynagrodzenia na poziomie 4 500 złotych. To kwota odpowiadająca początkowym etapom kariery, gdzie główną rolą jest nabranie doświadczenia i budowanie relacji z klientami. Rozwój kompetencji przez szkolenia i kursy zwiększa szanse na wyższe zarobki oraz lepsze warunki w negocjacjach wynagrodzenia z towarzystwami ubezpieczeniowymi.

Doświadczeni specjaliści mogą liczyć na wynagrodzenia 15 000 złotych brutto miesięcznie lub więcej. Taki poziom osiągają agenci z długoletnim stażem i solidnym portfelem klientów, którzy zdobyli zaufanie rynku. 10% najlepiej opłacanych agentów w dużych miastach zarabia do 20 289 PLN brutto.

Najwyższe zarobki jako górny percentyl 90%

Rekordowa kwota zarobków 20 289 PLN brutto odpowiada maksymalnemu przedziałowi dla top 10% występujących w analizie płac 2026 roku. Górny percentyl 90% jest osiągany głównie przez agencje z bogatym portfelem klientów i długoletnim stażem w branży. Te wyniki wskazują na fakt, że sukces agenta ubezpieczeniowego zależy nie tylko od efektywności sprzedaży, ale także od budowy trwałych relacji z klientami oraz specjalizacji w danym segmencie rynku.

MEDIANA PŁAC AGENTÓW UBEZPIECZENIOWYCH WG REGIONÓW [PLN BRUTTO]

Czynniki wpływające na wysokość zarobków - od regionu po specjalizację produktową

Agenci w Warszawie, Wrocławiu i Krakowie mogą liczyć na znacznie wyższe płace niż w mniejszych miastach. Mediana w dużych miastach wynosi 8 000 zł brutto, a w mniejszych - poniżej 5 475 zł. Dane GUS z października 2024 r. podają średnie wynagrodzenie 9 289,69 zł brutto dla grupy agentów i pośredników handlowych. Te regionalne różnice w płacach agenta wynikają z różnic w gęstości rynku - w dużych miastach konkurencja jest intensywna, ale dostęp do większej liczby klientów oraz wyższych prowizji od towarzystw utrzymuje płace na wyższym poziomie. W mniejszych miejscowościach ograniczona oferta ubezpieczeń może ograniczać potencjał przychodowy, choć niektórzy agenci kompensują to specjalizacją w niszowych produktach.

Prowizje od ubezpieczeń na życie, majątkowe czy zdrowotne różnią się znacząco pod względem wysokości. Najlepsi agenci osiągają 15 000 zł brutto miesięcznie dzięki specjalizacji ubezpieczeniowej w produktach na życie i ubezpieczeniach korporacyjnych, które przynoszą wyższe prowizje ze względu na długoterminowy charakter polis oraz większą wartość doradztwa. Według badania z 2023 r. 70% agentów podkreśla kluczową rolę umiejętności budowania zaufania w uzyskiwaniu lepszych warunków. Nowi agenci zaczynający osiągają 4 500 zł, a doświadczeni - 15 000 zł lub więcej. W mniejszych miejscowościach można uzyskać wyższe stawki procentowe ze względu na ograniczoną konkurencję.

• Ubezpieczenia na życie - najwyższe prowizje dzięki długoterminowym przychodom
• Ubezpieczenia korporacyjne - wysokie opłaty za doradztwo i negocjacje
• Ubezpieczenia zdrowotne - stabilne przychody z regularnych odnowień polis
• Ubezpieczenia majątkowe - niższe prowizje, ale większa liczba transakcji

Doświadczenie agenta przekłada się bezpośrednio na wynagrodzenie - agenci z długoletnim stażem i solidnym portfelem klientów mogą liczyć na wynagrodzenia 15 000 zł brutto miesięcznie lub więcej, podczas gdy nowi zaczynający od podstaw osiągają 4 500 zł. Umiejętności budowania relacji z klientami są fundamentalnym elementem sukcesu - 70% agentów ubezpieczeniowych przyznaje, że to właśnie długotrwałe zaufanie decyduje o efektywności sprzedaży. Rozwój kompetencji poprzez szkolenia zwiększa szanse na negocjacje lepszych warunków z towarzystwami ubezpieczeniowymi oraz podnosi pozycję w rozmowach o wynagrodzeniu.

1. Regionalne różnice w płacach - mediana w dużych miastach 8 000 zł brutto, w mniejszych poniżej 5 475 zł
2. Specjalizacja ubezpieczeniowa - ubezpieczenia na życie i korporacyjne przynoszą wyższe prowizje
3. Długość stażu - nowi agenci 4 500 zł, doświadczeni 15 000 zł brutto miesięcznie
4. Budowanie relacji z klientami - 70% agentów ocenia to jako kluczowy czynnik sukcesu
5. Poziom konkurencji - ograniczona w mniejszych miejscowościach umożliwia wyższe stawki
6. Systemy CRM - automatyzują rozliczenia prowizji i generują raporty
7. Forma opodatkowania - ryczałt 17%, podatek liniowy 19%, zasady ogólne 12%/32%

Rozliczenia prowizyjne - kiedy powstaje przychód i jak rozliczać VAT

W praktyce rozliczeń agenta ubezpieczeniowego przychód powstaje w momencie wystawienia noty księgowej przez towarzystwo, a nie otrzymania płatności. Data wystawienia dokumentu jest istotna, ponieważ determinuje moment księgowania przychodu oraz ewentualne zobowiązania podatkowe. Nota księgowa agenta ubezpieczeniowego zawiera informacje o wypłaconej prowizji, a jej data musi być zachowana w ewidencji przychodów i rozchodów.

Przykładowo, jeśli nota została wystawiona 15 marca 2026 r., to przychód należy zaksięgować w tym dniu, nawet jeśli płatność nastąpi w kwietniu. Taki model rozliczeń zapewnia spójność finansową oraz umożliwia precyzyjne monitorowanie przychodów w trakcie roku. Warto zatem prowadzić szczegółowy rejestr not, które stanowią podstawę do dalszych kroków rozliczeniowych.

Usługi pośrednictwa ubezpieczeniowego są zwolnione z podatku VAT na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 37 ustawy o VAT. To zwolnienie ma charakter przedmiotowy i nielimitowany, co oznacza, że agent może korzystać z tego postanowienia niezależnie od wysokości obrotu. Jednocześnie istnieje limit obrotu 200 000 zł rocznie dla zwolnienia z VAT - po jego przekroczeniu agent musi rozliczać podatek według stawki 23% od usług innych niż pośrednictwo ubezpieczeniowe.

Usługi dodatkowe, które nie są bezpośrednio związane z pośrednictwem ubezpieczeniowym, podlegają opodatkowaniu VAT na zasadach ogólnych ze stawką 23%. Przykładem jest doradztwo w zakresie ochrony finansowej lub szkolenia dla innych pracowników. Dla prawidłowej faktury wymagane są następujące elementy: data wystawienia, numer kolejny, dane identyfikacyjne agenta jako wystawcy, dane towarzystwa jako nabywcy, nazwa usługi, kwota prowizji netto, adnotacja 'metoda kasowa' oraz stawka VAT 'ZW' lub brak stawki.

Przychód należy zaksięgować w momencie wystawienia dokumentu rozliczeniowego, niezależnie od terminu otrzymania zapłaty. To fundamentalna zasada, która wpływa na rozliczenia podatkowe oraz kontrolę księgową. Regularne monitorowanie limitu obrotu 200 000 zł pozwala uniknąć nieprzewidzianego obciążenia podatkowego, dlatego warto prowadzić systematyczne śledzenie kwot uzyskiwanych od wszystkich towarzystw.

Jakie są najczęstsze błędy przy rozliczaniu prowizji?

Częstym błędem jest mylenie terminu wystawienia noty z datą przelewu. Przychód powstaje w dniu wystawienia dokumentu, a nie w dniu jego otrzymania. Dodatkowo, nie wszystkie usługi agenta ubezpieczeniowego są automatycznie zwolnione z VAT - w szczególności te, które nie są bezpośrednio związane z pośrednictwem ubezpieczeniowym.

Czy mogę rozliczać VAT, gdy nie przekraczam limitu 200 000 zł?

Nie, zwolnienie z VAT obowiązuje automatycznie, dopóki nie przekroczono limitu 200 000 zł rocznie. Choć można wybrać opcję opodatkowania, to nie jest to korzystne z punktu widzenia kosztów prowadzenia działalności. Zaleca się więc systematyczne monitorowanie przychodów oraz konsultację z księgowym lub doradcą podatkowym w celu optymalizacji formy opodatkowania.

Czy muszę wystawiać faktury przy zwolnieniu z VAT?

Choć zwolnienie z VAT nie wymaga faktury, rekomenduje się jej wystawianie dokumentującej wykonaną usługę pośrednictwa. Taki dokument stanowi istotny element ewidencji oraz ułatwia kontrolę księgową. Faktura przy zwolnieniu zawiera oznaczenie 'ZW' lub brak stawki VAT, co jest zgodne z obowiązującymi przepisami.

Formy opodatkowania dla agentów ubezpieczeniowych - ryczałt, podatek liniowy czy zasady ogólne

Agent ubezpieczeniowy prowadzący działalność gospodarczą w 2026 roku może wybrać spośród trzech głównych form opodatkowania: ryczałt ewidencjonowany za 17%, podatek liniowy przy 19% oraz zasady ogólne z progresywną skalą 12%/32%. Każda forma ma charakterystyczne zalety i ograniczenia, które należy rozważyć przed podjęciem decyzji.

Ryczałt ewidencjonowany na 17% jest najprostszą opcją dla początkujących agentów, gdzie podatek naliczany jest od przychodu bez możliwości odliczenia kosztów uzyskania przychodu. Formularz CIT-28 wystarczy do rozliczenia, a ewidencję przychodów prowadzi się w prostym rejestrze. Jednak ograniczeniem jest wysoka stawka w porównaniu do niższych progów w zasadach ogólnych.

Podatek liniowy przy 19% stanowi atrakcyjną opcję dla agencji z wysokimi dochodami, gdzie progresja w zasadach ogólnych mogłaby zwiększyć obciążenie. Ta forma umożliwia pełne odliczanie kosztów, co szczególnie istotne jest przy wysokich wydatkach na szkolenia i marketing. Wymaga jednak prowadzenia pełnej księgowości.

Zasady ogólne z progresją 12%/32% oferują najniższą stawkę dla podstawowego progu dochodowego, ale wprowadzają złożoność rozliczeń oraz konieczność rozliczania kosztów uzyskania przychodu. Dla dochodów powyżej 120 000 zł rocznie stawka 32% może znacząco podnieść obciążenie, co wymaga precyzyjnego planowania podatkowego.

Wybór odpowiedniej formy opodatkowania agenta ubezpieczeniowego zależy od prognozowanych przychodów oraz struktury kosztów. Dla dochodów do 7 000 zł miesięcznie (84 000 zł rocznie) rekomenduje się ryczałt, ponieważ jest najprostszy w prowadzeniu i nie wymaga rozbudowanej księgowości. Ta rekomendacja jest uzasadniona przez fakt, że płaca minimalna w 2026 roku wynosi 4 806 zł brutto, co czyni taki próg realistycznym dla początkujących specjalistów.

Dla agentów z dochodami 8 000-15 000 zł miesięcznie zasady ogólne stanowią optymalne rozwiązanie, gdyż umożliwiają odliczenie kosztów uzyskania przychodu, takich jak szkolenia, materiały i wydatki marketingowe. Średnie wynagrodzenie w sektorze przedsiębiorstw w II kwartale 2026 roku sięgnęło 9 395,26 zł brutto, co potwierdza, że próg ten odpowiada realnym warunkom rynkowym.

Dla dochodów powyżej 15 000 zł miesięcznie rekomenduje się podatek liniowy 19%, który jest niższy niż 32% w zasadach ogólnych dla wyższych progów. Forma ta szczególnie się opłaca przy stabilnych, wysokich przychodach oraz gdy koszty uzyskania przychodu nie przewyższają 81% przychodu. Warto dodać, że 70% agentów z 9 445 głosów uznaje znajomość relacji z klientami jako istotny czynnik sukcesu.

Kiedy rozważasz formę opodatkowania agenta ubezpieczeniowego, zaleca się skonsultowanie z księgowym lub doradcą podatkowym przed podjęciem decyzji. Agenci z niskimi kosztami i początkujący powinni rozważyć ryczałt ewidencjonowany jako najprostszą formę, szczególnie że limit obrotu 200 000 zł rocznie dla zwolnienia z VAT dla usług pośrednictwa ubezpieczeniowego pozwala zachować prostotę rozliczeń.

1. Uzyskaj pełną zdolność do czynności prawnych oraz brak skazania za przestępstwa umyślne
2. Sprawdź wymóg średniego wykształcenia i zdaj odpowiedni egzamin
3. Zarejestruj działalność gospodarczą w CEIDG
4. Zarejestruj się w KNF jako agent ubezpieczeniowy
5. Zgłoś się do ZUS z minimalną podstawą wymiaru składek (60% prognozowanego przeciętnego wynagrodzenia)
6. Wybierz formę opodatkowania przed rokiem podatkowym
7. Załóż konto bankowe na działalność gospodarczą
8. Skonsultuj się z księgowym lub doradcą podatkowym
9. Przygotuj system ewidencji przychodów i kosztów
10. Zadbaj o odpowiednie ubezpieczenie OC działalności

Koszty startu i obowiązki podatkowe - co trzeba uwzględnić przed rozpoczęciem pracy

Rejestracja w Krajowym Rejestrze Ubezpieczeń jako warunek wyjścia na rynek wymaga od agenta ubezpieczeniowego uzyskania pełnej zdolności do czynności prawnych, co stanowi fundamentalny element formalny określony w ustawie Prawo ubezpieczeniowe z 2015 r. W 2014 roku doszło do deregulacji zawodu agenta ubezpieczeniowego, co znacząco ułatwiło wejście na rynek, eliminując niektóre dotychczasowe bariery proceduralne.

Agent uzyskuje pełną zdolność po przejściu weryfikacji dokumentów oraz potwierdzeniu braku skazania za przestępstwa umyślne. Warunkiem pozostaje także ukończenie średniego wykształcenia z doświadczeniem w sektorze ubezpieczeniowym, co stanowi istotny wymóg kompetencyjny określony w przepisach KNF.

Koszty składek ZUS i minimalny kapitał startowy

ZUS obejmuje składki emerytalne w wysokości 19,52% od podstawy składkowej, a także składki rentowej (8%), chorobowej (2,45%), zdrowotnej (9%) oraz funduszu ubezpieczeń (0,1%). Podstawa wymiaru składki stanowi zadeklarowana kwota, nie niższa niż 60% prognozowanego przeciętnego wynagrodzenia, czyli 6 440 zł w 2026 r. przy średniej 10 733 zł. Kwota ta stanowi dolny próg obliczeniowy, którego nie można przekroczyć w dół, niezależnie od prognozowanych przychodów.

KNF rejestruje agenta ubezpieczeniowego poprzez system elektroniczny, co wymaga przedłożenia dokumentów potwierdzających tożsamość, wykształcenie oraz brak skazania. Rejestracja ta musi zostać zakończona przed podjęciem jakichkolwiek działalności pośredniczących w transakcjach ubezpieczeniowych.

Minimalny kapitał startowy nie posiada wymogów ustawowych, jednak rekomendowana kwota wynosi 5 000-10 000 zł, aby zapewnić płynność finansową na pierwsze miesiące działalności. Konsultacja z księgowym lub doradcą podatkowym pomaga dobrać optymalną formę opodatkowania w zależności od prognozowanych dochodów i kosztów uzyskania przychodu.

Obowiązki podatkowe agenta ubezpieczeniowego

Formy opodatkowania dostępne dla agentów ubezpieczeniowych obejmują ryczałt ewidencjonowany, podatek liniowy oraz zasady ogólne. Usługi pośrednictwa ubezpieczeniowego są zwolnione z VAT na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 37 ustawy o VAT, co eliminuje obowiązek rozliczania podatku od przychodów z tytułu pośrednictwa.

Ryczałt ewidencjonowany jest najprostszą formą rozliczenia, wymagającą prowadzenia ewidencji przychodów bez możliwości odliczania kosztów uzyskania przychodu. Dla agencji z niższymi kosztami i początkujących rozważa się tę formę jako najbardziej przejrzystą. Podatek liniowy w 19% oferuje stałą stawkę bez względu na poziom dochodu, co jest korzystne dla agencji o wysokich marżach. Zasady ogólne pozwalają na odliczanie kosztów, co może znacząco obniżyć podstawę opodatkowania przy odpowiedniej dokumentacji.

Obowiązek składania deklaracji PIT-36 dotyczy rozliczeń z zasad ogólnych, natomiast PIT-28 dotyczy rozliczeń ryczałtowego. Termin składania deklaracji przypada na 30 kwietnia roku następującego po roku rozliczeniowym, z możliwością odliczenia zaliczek pobranych w trakcie roku.

FAQ - najczęściej zadawane pytania o zarobki agenta ubezpieczeniowego

Następująca sekcja zawiera odpowiedzi na najważniejsze wątpliwości związane z rozliczeniami podatkowymi agenta ubezpieczeniowego oraz mechanizmami generowania przychodów. Każda odpowiedź opiera się na aktualnych przepisach i realnych danych z rynku 2026 roku.

Porównanie form opodatkowania dla agentów ubezpieczeniowych

Tabela prezentuje różnice w obliczeniach czystego wynagrodzenia przy trzech formach opodatkowania - ryczałcie 17%, podatku linowym 19% oraz zasadach ogólnych 12%/32% - dla dwóch poziomów dochodu.

Szczegółowy schemat rozliczeń prowizji od momentu noty księgowej do zapłaty

Rozpisanie kolejności działań umożliwia prawidłowe ujęcie przychodu i odpowiednie rozliczenie VAT zgodnie z art. 43 ust. 1 pkt 37 ustawy o VAT.

Checklista 10 punktów przed rozpoczęciem działalności jako agent ubezpieczeniowy

1. Uzyskaj pełną zdolność do czynności prawnych - wymagane jest nieposzczenie skazy za przestępstwa umyślne.
2. Zadbaj o rejestrację w Krajowej Izbie Nadzoru Finansowym - obowiązkowa dokumentacja rejestrowa.
3. Zaplanuj minimalny kapitał startowy na poziomie 5 000 PLN - wystarczający na koszty początkowe.
4. Zarejestruj działalność w CEIDG - wybierz PKD 66.12.Z (działalność pośrednicząca w ubezpieczeniach).
5. Zgłoś się do ZUS z deklaracją minimalnej podstawy wymiaru - 60% prognozowanego przeciętnego wynagrodzenia.
6. Ukończ szkolenie i zdaj egzamin - wymagane jest średnie wykształcenie oraz znajomość prawa ubezpieczeniowego.
7. Wybierz towarzystwo ubezpieczeniowe - porównaj prowizje i warunki współpracy.
8. Określ zakres usług - pośrednictwo, doradztwo, szkolenia - każda forma ma inne rozliczenia VAT.
9. Sprawdź limit obrotu 200 000 zł rocznie - po jego przekroczeniu następuje obowiązek VAT.
10. Ustal system rozliczeń - zdecyduj o formie opodatkowania: ryczałt 17%, podatek liniowy 19% czy zasady ogólne.

Jakie są różnice między agentem wyłącznym a multi-agentem pod względem zarobków?

Agent wyłączny współpracuje z jednym towarzystwem ubezpieczeniowym i może negocjować wyższe prowizje - wynagrodzenie nowicjusza wynosi 4 500 PLN, a doświadczonych powyżej 15 000 PLN. Multi-agent działa z wielu towarzystw, co zwiększa stabilność przychodów, ale może obniżać średnią prowizję. Według danych z 2026 roku mediana płac dla wszystkich agentów wyniosła 6 780 PLN brutto, a co drugi agent zarabia w przedziale 5 820-8 150 PLN.

Czy mogę negocjować wysokość prowizji z towarzystwem ubezpieczeniowym?

Tak, zwłaszcza przy długotrwałej współpracy i dużej liczbie polis. Agenci w mniejszych miejscowościach, takich jak Częstochowa czy Toruń, mogą osiągać wyższe stawki procentowych prowizji ze względu na ograniczoną konkurencję. Specjalizacja w produktach na życie i ubezpieczeniach korporacyjnych przynosi wyższe prowizje niż standardowe ubezpieczenia komunikacyjne.

Jak doświadczenie wpływa na wynagrodzenie agenta ubezpieczeniowego?

Nowi agenci zaczynający od podstaw osiągają przeciętne wynagrodzenia na poziomie 4 500 PLN. Agenci z długoletnim stażem i solidnym portfelem klientów mogą liczyć na wynagrodzenia na poziomie 15 000 PLN brutto miesięcznie lub więcej. Według badań z 2023 roku, 70% agentów ubezpieczeniowych przyznaje, że kluczowym czynnikiem wpływającym na ich sukces jest umiejętność budowania zaufania i długotrwałych relacji z klientami.

Jakie konsekwencje może mieć nieprawidłowe rozliczenie podatkowe?

Nieprawidłowe rozliczenie VAT może skutkować karami administracyjnymi oraz zakazem prowadzenia działalności. Usługi pośrednictwa ubezpieczeniowego są zwolnione z podatku VAT na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 37 ustawy o VAT, ale agent musi prawidłowo oznaczać faktury jako "ZW" lub pominąć stawkę VAT. Usługi dodatkowe, takie jak doradztwo, podlegają opodatkowaniu VAT na stawce 23%.

Jak region wpływa na zarobki agenta ubezpieczeniowego?

Agenci w Warszawie, Wrocławiu i Krakowie mogą liczyć na znacznie wyższe płace niż w mniejszych miastach - średnie wynagrodzenie w tych aglomeracjach oscyluje wokół 8 000 złotych brutto, a w Warszawie często przekracza 10 000 złotych. W 2026 roku 10% najlepiej opłacanych agentów w dużych miastach zarabia do 20 289 PLN brutto. W województwach kujawsko-pomorskim i łódzkim mediany wynagrodzeń wynoszą około 5 500 złotych, a w mniejszych miejscowościach, takich jak Częstochowa czy Toruń, zarabiają często poniżej 5 475 PLN.

Kiedy agent ubezpieczeniowy musi rozliczać VAT?

Agent ubezpieczeniowy jest zwolniony z VAT dla usług pośrednictwa ubezpieczeniowego do kwoty 200 000 zł rocznego obrotu na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 37 ustawy o VAT. Po przekroczeniu limitu agent staje się podatnikiem VAT i musi rozliczać podatek - najpierw 23% od usług innych niż pośrednictwo, a potem standardowe stawki 12%/32% w zależności od rodzaju przychodu. Minimalną podstawą ZUS jest 60% prognozowanego przeciętnego wynagrodzenia.